Koszty dostawy

Koszty dostawy mogą stanowić znaczącą pozycję kosztową, w szczególności biorąc pod uwagę trend przenoszenia miejsca prowadzenia działalności do internetu, kiedy proces zakupu finalizowany jest na odległość.
Na koszty dostawy mogą składać się zarówno koszty dostaw towarów (zakupy surowców, materiałów, maszyn czy wyposażenia), ale z drugiej strony to również koszty dostawy produktów do klientów.

Incoterms to międzynarodowe reguły handlu, które określają warunki sprzedaży towarów obowiązujące na całym świecie. ReguŁy te dzielą odpowiedzialność pomiędzy sprzedającym i kupującym oraz co się z tym bezpośrednio wiąże, również koszty transportu, ubezpieczenia, cła i opłat manipulacyjnych (w tym przeładunku, magazynowania, itp).

Incoterms
Incoterms

EXW – Ex Works
CPT – Carriage Paid To
FCA – Free Carier
CIP – Carriage and insurance Paid To
FAS – Free Alongside Ship
DAT – Delivered At Terminal
FOB – Free on Board
DAP – Delivered At Place
CFR – Cost of Freight
DDP – Delivered Duty Paid
CIF – Cost, Insurance and Freight

Tym samym otrzymując od sprzedawcy ofertę zawierającą cenę określonego towaru musimy wziąć pod uwagę również wszystkie powyższe koszty dodatkowe, które mogą wpłynąć na ocenę opłacalności zakupów towaru za granicą (na korzyść innych ofert alternatywnych).

Koszty transportu z krajów zlokalizowanych poza UE (Daleki Wschód( przede wszystkim zależą od wybranego przez nas środka transportu, który z kolei ma wpływ na czas dostawy, w szczególności:
koszty transportem morskim są najniższe, jednakże przy okazji czas transportu morskiego trwa najdłużej. Koszt dostawy jednego kontenera transportem morskim jest na poziomie 1.000 – 1.500 USD, natomiast czas dostawy wynosi 4 – 6 tygodni.
koszty transportem kolejowym są około 3 krotnie wyższe niż transportem morskim i średni czas trwania transportu kolejowego wynosi ok. 2 – 3 tygodni.
koszty transportu lotniczego są najwyższe i przy okazji czas trwania dostawy to kilku dni. Koszty transportu lotniczego każdorazowo obliczane są przed dostawą (bardzo rzadko drogą lotniczą realizowane są dostawy kontenerowe z uwagi na bardzo wysokie koszty transportu).

W przypadku dostaw spoza UE istotną pozycją kosztową może stanowić opłata celna, która jest różna dla różnych grup towarowych. Przykładowo w przypadku sprowadzania kompletnych rowerów z Chin cło jest kilka krotnie wyższe niż sprowadzanie części do montażu rowerów w EU. Z kolei sprowadzanie tworzyw sztucznych z takich krajów jak Chiny, czy Iran związane jest z ponoszeniem opłat celnych, natomiast podobne produkty można sprowadzać z Korei Południowej bezcłowo. Tak więc kupując określone towary z zagranicy warto sprawdzić wysokość stawki celnej, którą będziemy musieli ponieść w trakcie oprawy celnej.

Również koszty pakowania mogą stanowić znaczący udział w kosztach sprzedaży i mogą osiągnąć nawet 10-15% kosztów wyrobu. Dlatego bardzo istotne jest aby ten element wziąć pod uwagę przy kalkulacji kosztów dostawy (złe zabezpieczenie towarów szybko korodujących może prowadzić do ich uszkodzenia, szczególnie gdy są transportowane statkiem i jako importer będziemy odpowiedzialni za ich transport na warunkach np. EXW).

Prowadząc działalność biznesową warto mieć podpisane umowy z firmami transportowymi na dostawy naszych produktów do klientów.

Inną opcją może być każdorazowe poszukiwanie kursów transportowych na giełdach transportowych, jednakże opcja ta może być szczególnie korzystna w przypadku dostaw cało samochodowych.

Koszt dostawy
Koszt dostawy

RODO

Na całym świecie następuje wzrost ilości danych przetwarzanych przez biznes, instytucje państwową, administrację publiczną czy służby publiczne (policja, opieka zdrowia, itp.). Bardzo często zbieranie i przetwarzanie danych jest procesem w pełni zautomatyzowanym i dane będące wynikiem procesu przetwarzania praktycznie dostępne są na kliknięcie przycisku (również w internecie).

Z jednej strony każdy obywatel korzysta z tego trendu na przykład uzyskując dane statystyczne samochodu osobowego, który chce kupić i o którym może się wiele dowiedzieć z internetu (pochodzenie, dane techniczne, przebieg, itp.). Z drugiej strony wiele instytucji państwowych zbiera dane o obywatelach i w przypadku wyjaśniania różnych spraw administracyjnych praktycznie on-line można uzyskać ich status (informacje KRS, dane kierowców wykorzystywanych przez Policję, czy inne narzędzia e-administracji).

Również firmy zbierają różne dane na temat swoich klientów, na przykład za pośrednictwem systemów komputerowych (oprogramowanie CRM, oprogramowanie księgowe, systemy ERP). Zbierając dane na temat klientów, pośrednio tworzymy bazy danych jego pracowników którzy są osobami fizycznymi z którymi firma prowadzi relacje biznesowe. Oczywiście Rozporządzenie RODO dopuszcza możliwość prowadzenia takich czynności, jeśli tylko są niezbędne do prowadzenia działalności biznesowej.
Problematyczne może być kupowanie baz danych potencjalnych klientów na wolnym rynku, szczególnie gdy nie mieliśmy z nimi żadnych relacji biznesowych. W tym przypadku będzie nam ciężko udowodnić, że prowadziliśmy w przeszłości z tym klientem relacje biznesowe (szczególnie istotne jest to gdy klient jest zarazem osobą fizyczną).
Rozporządzenie RODO w centrum uwagi stawia obywatela, który ma prawo do ochrony swoich danych osobowych. Dlatego chcąc być w zgodnie z rozporządzeniem RODO firmy muszą bardzo ostrożnie traktować dane osób fizycznych, a uzyskanie od nich zgody będzie jednym z ważniejszych elementów relacji biznesowych.

Mając na uwadze rozporządzenie RODO warto stworzyć w firmie specjalną funkcję Inspektora Ochrony Danych (przypisać do niego dane kontaktowe, takie jak adres mailowy i telefon, które będą dostępne na naszej stronie internetowej). W tej sytuacji gdy nasz klient będzie miał problem, zawsze będzie miał możliwość skierowania się do Inspektora w różnych nurtujących go sprawach (np. prośba o usunięcie jego danych z naszej bazy danych). Oczywiście Inspektorem Danych Osobowych może być osoba pracująca w firmie na innym stanowisku, a funkcja inspektora będzie wykonywania przez niego dodatkowo.

Jednym z obszarów szczególnie istotnych staje się bezpieczeństwo, w szczególności związane z handlem internetowym. Rejestracja nowych użytkowników i zarazem klientów prowadzona jest on-line i tym samym dane te mogą paść łupem hakerów. Prowadząc handel internetowy firmy będą musiały obchodzić się z danymi swoich klientów szczególnie ostrożnie.
Również firmy oferujące usługi Cloud Computing będą musiały inwestować w bezpieczeństwo, gdyż to na ich serwerach przechowywane są dane ich klientów (również obejmujące dane osobowe).

W przypadku handlu internetowego o ile możemy oszczędzać na różnych obszarach prowadzenia działalności (magazynowanie, księgowość, transport) tak bezpieczeństwo staje się priorytetowym obszarem działalności biznesowej.

Rozporządzenie RODO określa wysokość kar pieniężnych w wysokości do 10 000 000 euro, a w przypadku przedsiębiorstwa w wysokości 2 % jego całkowitego, rocznego światowego obrotu z poprzedniego roku obrotowego.
Nieprzestrzeganie nakazu orzeczonego przez organ nadzorczy na podstawie art. 58 ust.2. podlega na mocy ust. 2 administracyjnej karze pieniężnej w wysokości do 20 000 000 mln euro, a w przypadku przedsiębiorstwa w wysokości 4 % jego całkowitego, rocznego światowego obrotu z poprzedniego roku obrotowego.

Podstawa prawna:
ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych)

Reklama Google

Każdego dnia realizowanych jest kilka miliardów procesów wyszukiwania na całym świecie i liczba ta stale rośnie.
Jeśli chcemy znaleźć cokolwiek w internecie (produkt, usługa, opis wyrażenia, itp), wtedy uruchamiamy wyszukiwarkę (najbardziej popularna wyszukiwarka na świecie to narzędzie Google) oraz wpisujemy wyszukiwany hasło.
W efekcie otrzymamy całą listę najbardziej pasujących wyników wyszukiwania, które możemy podzielić na dwie grupy
wyszukiwanie organiczne – obejmuje strony internetowe, które najbardziej pasują do szukanego hasła oraz dodatkowo kolejność ich wyświetlania zależy od pozycji strony w internecie (zależy od wieku i zawartości strony internetowej, pozycji Alexa, zgodności z wyszukiwanym hasłem). Google zbiera dane na temat stron internetowych za pośrednictwem robotów, które każdego dnia przemieszczają się po internecie w celu zebrania danych o nowościach występujących na stronach internetowych.
ogłoszenia płatne /wyszukiwanie/ – obejmuje strony, których właściciele uruchomili płatne kampanie AdWords i wyświetlane są po prawej stronie oraz powyżej listy stron wyszukiwania organicznego. Kolejność wyświetlania reklam jest uzależniona od założonego budżetu, ustawionego przez właściciela strony. Jednocześnie podczas każdego kliknięcia na ogłoszenie płatne następuje obniżenie stanu konta posiadacza reklamowanej strony (w sytuacji przekroczenia dziennego budżetu przeznaczonego na reklamy następuje wstrzymanie wyświetlania reklamy w tym dniu).
ogłoszenia płatne /banery reklamowe/ – wyświetlane są na stronach należących do sieci reklamowej Google w miejscach przeznaczonych na reklamy banerowe Google. Do sieci reklamowej mogą należeć duże portale informacyjne, portale społecznościowe, blogi, prywatne strony internetowe czy fora internetowe.

W przypadku reklam płatnych możliwe jest skorzystanie z dwóch następujących programów:
Adwords – oferta reklamowa skierowana do posiadaczy stron internetowych chcących skorzystać z propozycji Google w zakresie możliwości umieszczenia reklamy w formie ogłoszeń płatnych (wyszukiwanie płatne lub banery reklamowe). Posiadacz reklamowanej strony może umieścić swoją ofertę reklamową na stronach wyszukiwarki Google lub w formie baneru reklamowego na stronach znajdujących się w sieci reklamowej Google. Posiadacz strony internetowej, której reklama wyświetlana jest w sieci reklamowej Google ponosi koszty każdego kliknięcia dokonanego przez użytkowników internetu (CPC jest to koszt ponoszony za kliknięcie, którego wartość ustalana jest podczas projektowania reklamy Adwords). .
Adsense – oferta reklamowa skierowana do posiadaczy stron internetowych chcących skorzystać z propozycji Google w zakresie możliwości umieszczania na swojej stronie obcych ofert reklamowych (najczęściej wyświetlanych w postaci banerów reklamowanych). Posiadacz strony internetowej na której wyświetlane są obce reklamy ma możliwość uzyskania dochodów na każde kliknięcie przez użytkownika internetu na baner wyświetlany na jego stronie.

Każda reklama w Internecie powinna być tak zaprojektowana, aby było możliwe zbadanie jej skuteczności. Z jednej strony można tego dokonać za pośrednictwem takich narzędzi jak Google Analytics, a z drugiej strony warto na bieżąco analizować pochodzenie użytkowników klikających na naszą reklamę (analiza adresów IP umożliwia wręcz ustalenie dokładnego adresu internetowego użytkownika internetu).
Google Analytics umożliwia analizę zachowań użytkowników Internetu, którzy odwiedzili naszą stronę (można połączyć obydwa narzędzia, czyli Google Analytics oraz Adwords)

Niestety nasza konkurencja może wykorzystać naszą reklamę do wyczerpania się naszego budżetu i w takim przypadku z reklamą nie docieramy do potencjalnych klientów, a jedynie uzyskujemy kliknięcia na reklamowanej stronie. Dlatego wydając środki finansowe na reklamę Google Adwords warto kontrolować poziom zwrotu z takiej inwestycji (każda wydana złotówka powinna nam się zwrócić z nawiązką w postaci dochodów wynikających z zamówień składanych przez naszych klientów).

Adwords
Adwords

Cloud computing

W ostatnim czasie coraz częściej można się spotkać z pojęciem Cloud Computing, które związane jest z możliwością dynamicznego wynajmu serwera, oprogramowania lub pamięci dyskowej. Proces wynajmu może być realizowany na określony czas, na przykład na godziny i w tym zakresie mogą być realizowane następujące usługi:
Infrastructure as a Service (IaaS) – umożliwia wynajęcie serwera z zainstalowanym systemem operacyjnym (klienci mogą wybierać między różnymi wersjami systemów Linux i Windows),
Platform as a Service (Paas) – umożliwia wynajęcie różnych usług serwerowych, na przykład baz danych, pamięci dyskowych,
Software as a Service (SaaS) – umożliwia klientowi wynajęcie określonych aplikacji komputerowych, co może być dla klienta zdecydowanie tańszą opcją jak zakup licencji (w tym przypadku może być istotne również to, że aktualizacje są dostępne dla klienta, bez dodatkowej opłaty).

W przypadku usług “Cloud Computing” możliwe jest zamówienie usługi w postaci udziału w pamięci, procesorze czy pamięci dyskowej serwera. Poważni usługodawcy Cloud Computing kierują do biznesu kompletnie sterowalny dostęp za pośrednictwem API (zwykle serwery działają za pośrednictwem usług serwerowych XML na bazie technologii REST). Klient w takim przypadku jest w stanie zdalnie uruchomić i zakończyć pracę usługi, ale ponadto może również zdalnie uzyskać różne dane statystyczne oraz raporty.

Większość oferentów usług Cloud Computing gwarantuje stosunkowo niski poziom przerw dostępu do usługi – regułą jest oferowanie poziomu awarii poniżej 1 % czasu dostępu w roku (poza planowanymi przerwami i usługi serwisowe). W przypadku gdy poziom awarii zostanie przekroczony, wtedy najczęściej oferent usług “Cloud Computing” rekompensuje klientowi taką przerwę.

Profesjonalni oferenci usług Cloud Computing posiadają wiele centrów obliczeniowych zlokalizowanych w różnych miejscach na świecie (najczęściej w Ameryce Północnej, Europie lub w Azji). Klienci mogą wybierać, które z nich i w jaki sposób chcą wykorzystać.

Usługi “Cloud Computing” skierowane są zarówno do biznesu (firm, instytucji), jak również do użytku prywatnego (w tym drugim przypadku może być to usługa bezpłatna, jednakże z dużymi ograniczeniami).

Wśród głównych oferentów usług “Cloud Computing” można wymienić:
Amazon Web Service (AWS) oferujący takie usługi jak EC2 (IaaS i PaaS) oraz S3 (pamięć),
Microsoft z platformą Azure (wyłącznie usługi bazujące na systemowe Windows), OneDrive, Office Online.
Rackspace – oferuje możliwość przejęcia przez swoich pracowników usług związanych z administracją serwera,
NesServers – który oferuje usługi serwerowe w rozliczeniach czasowych (na przykład na godzinę).
Google – oferuje usługi dyskowe (Google Drive, Google Apps), na którym można uruchamiać różne aplikacje.
ICloud – firma Apple oferuje przestrzeń dyskową (wersja bezpłatna i odpłatna), która może być przypisana do telefonu iPhone.
DropBox – umożliwia przechowywanie plików.

Użytkownicy usług “Cloud Computing” muszą zwrócić szczególną uwagę na bezpieczeństwo ponieważ o ile komunikacja między usługami Cloud odbywa się za pośrednictwem bezpiecznego protokołu HTTPS, to już za szyfrowanie komunikacji na serwerze odpowiedzialny jest sam klient.

Cloud Computing
Cloud Computing

Big Data

Wraz z rozwojem nowych obszarów biznesu wspartych technologiami informatycznymi (ICT), następuje stały wzrost ilości danych, które zostają przetwarzane na potrzeby działalności biznesowej.

Tym samym obok kapitału, pracowników oraz surowców w cyfrowej rzeczywistości informacja staje się kolejnym zasobem istotnym w działalności każdej firmy.

Informacje oraz dane biznesowe mogą pochodzić z wielu źródeł, w szczególności:
Aplikacje mobilne
Cloud Computing & SaaS (software as a service)
Sensory & M2M (machine to machine communication)
Social Media.

Big Data obejmuje koncepcje, metody, technologie, architekturę IT oraz narzędzia które pozwalają zapanować nad przepływem dużej ilości informacji. Jednocześnie mniejsze znaczenie ma w tym przypadku sprzęt oraz oprogramowanie, natomiast na pierwsze miejsce wychodzą informacja oraz obróbka dużej ilości danych.

Big Data znajduje zastosowanie w obszarach firmy, w których następuje przetwarzanie dużej ilości informacji, w szczególności: Badania i Rozwój, Produkcja, Dystrybucja, Logistyka, Finanse, Controlling, Marketing oraz Sprzedaż.

Szczególnie duży potencjał z zastosowania Big Data występuje w obszarze Badań i Rozwoju. Wykorzystując dane Social Media oraz przeprowadzając analizę danych sensorycznych i procesowych aktualnie wytwarzanych produktów jesteśmy w stanie lepiej zaprojektować nowe, udoskonalone produkty.

W dystrybucji i logistyce następuje coraz większe usieciowanie pojazdów i tym samym coraz więcej samochodów wyposażonych jest w sensory oraz moduły sterujące (zużycie paliwa, lokalizacja samochodu, temperatura przewożonego ładunku, stan zużycia części). Za pomocą tych danych można podejmować decyzje odnośnie dalszej trasy pojazdu, przeładunków czy terminów przeglądów technicznych pojazdów. Dzięki zastosowaniu sensorów mogą zostać lepiej spełnione wymagania jakościowe (temperatura przechowywania wyrobów, dane procesowe).

Finanse oraz controlling korzystają z informacji Big Data w zakresie rozpoznawania potencjalnego oszustwa oraz zarządzania ryzykiem związanego z realizacją potencjalnych transakcji biznesowych. Zarządzanie ryzykiem bazuje na kompleksowych analizach i obliczeniach, uwzględniających szereg danych.

Big Data dostarcza również informacji działom Marketingu oraz Sprzedaży, dzięki którym możliwe jest dopasowanie produktu lub usługi do oczekiwań i preferencji grup klientów.

Wiele firm w przyszłości będzie musiało podejmować znaczące inwestycje w celu stworzenia infrastruktury (PC, technologie mobilne, sensory, sterowniki PLC), która umożliwią zbieranie dużej ilości informacji z wielu różnych źródeł (na potrzeby Big Data).

Duża część występujących w firmach danych na podlega strukturyzacji i tym samym dane plikowe, dźwiękowe, obrazowe czy filmowe muszą być tak zbierane, aby możliwe było ich wykorzystanie na potrzeby Big Data (możliwość ich odczytania w różnych aplikacjach).

Podczas przetwarzania dużej ilości danych, szczególnie osobowych, istotnym również jest przestrzeganie przepisów prawa w zakresie ochrony danych osobowych (aktualnie w życie wchodzą nowe przepisy w tym zakresie – rozporządzenie o ochronie danych osobowych RODO).

Big data
Big data

Koszty energii elektrycznej

W wielu firmach, w szczególności produkcyjnych, koszty energii elektrycznej stanowią znaczącą pozycję kosztową i tym samym mogą być jednym z czynników stanowiących o pozycji konkurencyjnej firmy. Jeśli koszty energii stanowią ponad 10% wszystkich kosztów operacyjnych firmy, wtedy warto zwracać szczególną uwagę na tą pozycję kosztową.

Jedną z dróg obniżenia tej pozycji kosztowej jest obserwowanie cen energii oferowanych na Towarowej Giełdzie Energii w Warszawie.

Cena energii, która jest kontraktowana na Towarowej Giełdzie Energii jest “brudną” energią oferowaną na rynku hurtowym, bez narzutów (w tym opłaty za prawa majątkowe) dodatkowych w szczególności:
zielonych certyfikatów – odnoszą się do energii wyprodukowanych w instalacjach OZE (fotowoltaika, energia wiatrowa, biogazownie, itd),
białych certyfikatów – odnoszą się do podnoszenia efektywności energetycznej wśród odbiorców końcowych,
czerwonych certyfikatów – odnoszą się do wsparcia technologii kogeneracji z ciepłem,
niebieskich certyfikatów — odnoszą se wsparcia technologii kogenegeracji z metanem
– żółtych certyfikatów – odnoszą se wsparcia technologii kogenegeracji gazowej.
Łączna wartość praw majątkowych kształtuje się na poziomie 20 – 40 PLN/MWh, co odpowiada ok. 15 – 20 % wartości energii elektrycznej).

Akcyza jest podatkiem pośrednim, który reguluje ustawa o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2017 r. poz. 43). Stawka akcyzy na energię elektryczną wynosi 20,0 PLN za megawatogodzinę (MWh) i ponoszona jest przez kupującego.

Dodatkowym elementem składowym ceny energii są koszty bilansowania energii, które mają na celu zapewnienie ciągłości dostaw energii przez Rynek bilansujący oraz opłaty za dystrybucję energii (zawierają różne koszty związane z jej przesyłem). Koszty bilansowania energii wynoszą ok. 2 % kosztów energii, natomiast koszty dystrybucji uzależnione są od ilości zakontraktowanej energii (są kosztami zmiennymi).

Moc umowna również może mieć duże znaczenie na obniżenie kosztów ponoszonych za energię elektryczną. Moc umowna to moc, którą musi zapewnić dostawca odbiorcy końcowemu i tym samym każdy kW ma swoją wartość. Jeśli wartość mocy umownej jest zbyt wysoka, to tym samym ponosimy koszty niewykorzystanej energii. Przy ustaleniu mocy umownej pomocnym może okazać się zastosowanie systemu pomiarowego, który będzie rejestrował chwilowe wartości mocy zużywanej przez firmę różnych okresach dnia. Przy okazji zbyt niska wartość mocy umownej również jest niebezpieczna, gdyż każde przekroczenie mocy umownej związane jest z ponoszeniem dodatkowych kosztów umownych (stosunkowo wysokich w porównaniu z naszymi cenami umownymi).

Narzędzia Lean Manufacturing

Istotnym elementem kosztowym może okazać się również moc bierna zużywana w firmie przed odbiorniki o charakterze pojemnościowym lub indukcyjnym. Sposobem na obniżenie kosztów ponoszonych przez firmę na moc bierną może być kompensacja mocy biernej (kondensatorowe układy zewnętrzne minimalizujące koszty występowania mocy biernej).

Planując zmianę dostawcy energii elektrycznej w firmie warto sprawdzić, czy oferent przedstawiając nam ofertę dostaw energii uwzględnił w niej wszystkie powyższe elementy składowe ceny energii, w szczególności związane z opłatami za prawa majątkowe. Na rynku zdarzają się oferenci, którzy oferują cenę energii bez uwzględnienia wartości certyfikatów, które i tak firma kupująca energię elektryczną będzie musiała pokryć w końcowym rozrachunku z dostawcą energii elektrycznej.

Z uwagi na fakt, że w dłuższej perspektywie czasowej cena energii będzie wzrastała, dlatego właściwy wybór dostawcy i okres dostaw energii mogą dać znaczące oszczędności – mogą one sięgać nawet 5 – 10 % w skali roku.

Koszty energii elektrycznej

Ryzyko kursów walutowych

Ryzyko kursów walutowych występuje wtedy gdy w wyniku zmian kursów walut zmienia się wartość biznesu lub inwestycji.

Na całym świecie stale rośnie liczba wykonywanych transakcji biznesowych, ponieważ na rynku funkcjonuje coraz więcej firm pochodzących z różnych krajów świata. W przypadku realizowania transakcji zakupowych w walutach innych niż waluta kraju działalności firmy, musimy z jednej strony zakupić walutę, z czym wiążą się koszty operacyjne (różnice ceny zakupu i ceny sprzedaży waluty), a ponadto kursy walut rozliczeniowych podlegają stałym zmianom i tym samym mogą wiązać się z niekorzystnym rozwojem ich wartości (gdy kupimy surowce przy wysokim kursie walutowym, wtedy może się okazać, że będziemy mieli problemy ze sprzedażą naszych wyrobów).

Najlepszym rozwiązaniem uniknięcia ryzyk walutowych było by stworzenie modelu rozwoju kursów walutowych, przy czym niestety w praktyce metoda ma bardzo ograniczoną skuteczność (zbyt dużo czynników wpływa na kurs walutowy i tym samym możliwości przewidzenia jego wartości są bardzo ograniczone).

Teoretycznie najprostszą metodą uniknięcia ryzyk walutowych jest rezygnacja z prowadzenia biznesu za granicą (rozliczania się w walutach innych niż waluta kraju, w których działa firma). Jednakże z uwagi na możliwe dodatkowe korzyści (związane z zakupami zagranicą lub ze sprzedażą wyrobów), rozwiązanie to może mieć ograniczone możliwości zastosowania w praktyce (koszty związane z ryzykiem walutowym mogą być minimalne w porównaniu z korzyściami jaki niesie ze sobą handel międzynarodowy).

Drugi sposób uniknięcia ryzyk walutowych to realizowanie wszystkich transakcji biznesowych w walucie kraju w którym funkcjonuje firma (ten sposób ma ograniczone możliwości, gdy firma zlokalizowana jest poza Stanami Zjednoczonymi, ewentualnie EU).

Kolejny sposób polega na sprzedaży wyrobów wytwarzanych przez firmę w walutach, w których zakupujemy surowce i inne towary (nie będzie musiała kupować walut w celu zakupu surowców do produkcji, bo będziemy je otrzymywali od naszych klientów). Sposób ten jest szczególnie istotny w przypadku realizowania przez firmę eksportu (dolar amerykański może być stosowany zarówno w przypadku zakupu surowców, jak również przy sprzedaży wyrobów) .

Minimalizowanie ryzyk walutowych można osiągnąć w wyniku minimalizacji wolumenu zakupowego (max. na jeden miesiąc zapotrzebowania surowcowego). W tym przypadku z jednej strony minimalizujemy ryzyko zakupu surowców przy wysokich kursach walutowych, a z drugiej strony unikamy również ryzyka zakupu surowców po cenach, które będą spadały w następnych miesiącach.

Jeśli firma sprzedaje swoje wyroby głównie za granicą, wtedy warto jest rozważyć możliwość otwarcia zagranicznego przedstawicielstwa firmy (większość kosztów firmy związanych z działalnością zagraniczną będzie naliczana w walucie zagranicznej).

Możliwe jest również przeniesienie ryzyka walutowego na stronę trzecią, za pośrednictwem instrumentów finansowych – factoring. Przy czym koszty takiej operacji mogą wynosić od 5 do 10 % kwoty transakcji.

Również opcje walutowe mogą stanowić zabezpieczenie firmy przed niekorzystnym rozwojem kursów walutowych. Opcje walutowe są umowami cywilno-prawnymi, które w zamian za opłatę są w stanie zapewnić firmie określony poziom kursu walutowego w przyszłości.

Ryyzko walutowe
Ryzyko walutowe

Zarządzanie projektem (project management)

Aktualnie jednym z najważniejszych narzędzi stosowanych w firmach jest metodyka zarządzania projektami (project management). Zarządzanie projektami może być stosowane zarówno w obszarach tworzenia nowych produktów, ale mogą to być również zadania związane z budową nowych obiektów (budowli), ciągłego doskonalenia (modyfikacja wyposażenia produkcyjnego, realizacja działań związanych z usuwaniem skutków reklamacji jakościowych), czy realizacji projektów związanych z funduszami europejskimi.

Zarządzanie projektem to całość zadań narzędzi, technik oraz organizacja niezbędne do jego realizacji.

Każdy projekt cechuje się następującymi elementami:
– jednoznaczne określenie zadań oraz celów. Cele każdego projektu obejmują:
— określenie końcowego rezultatu w postaci produktu, wyrobu,
— koszty projektu oraz niezbędne zasoby
— terminy (początek projektu, koniec projektu oraz kroki milowe).
– określenie ram czasowych realizacji projektu oraz jego zakończenia,
przypisanie ról i zadań osobom stanowiących zespół realizujący projekt,
określenie zasobów niezbędnych do realizacji projektu (personel, narzędzia, maszyny, środki finansowe, wyposażenie),
względna nowość realizowanych zadań (zarządzanie projektem często wykorzystywane jest do nadzorowania innowacyjnych, jednorazowych zadań w firmie).
Aktualnie coraz częściej przed rozpoczęciem projektu przeprowadzana jest kompleksowa analiza ryzyka (zarówno w odniesieniu do projektu, jak również do jego zarządzania). Jako ryzyko rozumiemy możliwość wystąpienia niekorzystnych zdarzeń, które będą skutkowały możliwością nieosiągnięcia założonych celów projektu.

Zwykle projekty to działalność różna od działań rutynowych wykonywanych w firmie (sprzedaż wyrobów, fakturowanie, produkcja, czy realizacja zakupów).

Elementami składowymi zarządzania projektami są kroki milowe, które są szczególnym wynikiem osiągniętym podczas realizacji projektu (krok milowy to termin lub punkt czasowy określony w projekcie).
Ścieżka krytyczna jest drogą prowadzącą od początku projektu do końca projektu, na której suma czasów cząstkowych ma wartość minimalną. Wszystkie zdarzenia oraz przejścia znajdujące się na ścieżce krytycznej są również określane jako krytyczne.

Diagram GANATT’a przedstawia poszczególne etapy realizacji projektu na wykresie czasu za pomocą belek poziomych. Inną forma przedstawienia i wizualizacji projektu może być zrealizowana za pomocą diagramu PERT ( przedstawia przebieg projektu za pomocą strzałek oraz węzłów) i jest podstawową metodą opisującą ocenę realizacji etapów projektu.

Jednym z głównych narzędzi stosowanych do oceny realizacji projektu jest system wskaźników, które mogą być skutecznym narzędziem oceny stanu realizacji realizacji projektu.

Project management
Project management

Due Diligence / ocena kondycji firmy/

Due Diligence (z ang. należyta staranność) polega na poddaniu przedsiębiorstwa szerokiej analizie pod względem jego kondycji handlowej, finansowej, prawnej oraz podatkowej. Due diligence określane jest również jako badanie kondycji firmy przed decyzją o wejściu kapitałowym.

Czasami można spotkać ogłoszenia sprzedaży firm, w których cena sprzedaży wynosi na przykład 1.000 PLN. W opisie oferty można przeczytać, że na kontach bankowych sprzedawanej firmy jest gotówka w wysokości 1.500 PLN lub spółka posiada należności z tytułu VAT w wysokości 2.000 PLN.
Czyli na pierwszy rzut oka można powiedzieć, że jeśli mamy zapłacić za firmę kwotę w wysokości 1.000 PLN, to biorąc pod uwagę same należności/gotówkę oraz ewentualne koszty założenia firmy w wysokości min. 1.500 PLN to “na pewno” na takiej transakcji zarobimy? Jak to zwykle jest w biznesie, diabeł tkwi w szczegółach i przed zrealizowaniem takiej transakcji warto sprawdzić szereg dokumentów, zanim podejmiemy decyzję wejścia kapitałowego w taką firmę.

Dlatego przed podjęciem decyzji inwestycyjnej każdorazowo warto poddać ocenie wszystkie obszary biznesowe firmy, w szczególności:
prognoza rozwoju przychodów (analiza rynku na którym działa firma)
wielkości stanów magazynowy (surowce, wyroby gotowe, części zamienne),
umowy (warunki uzgodnione z kontrahentami, klientami oraz z partnerami biznesowymi)
lokalizacja firmy (ocena zasobów, możliwości rozwoju, poziomu kosztów mediów, ocena rynku pracy)
wynik operacyjny EBITDA (przed amortyzacją),
wynik finansowy netto,
zadłużenie netto (wszystkie zobowiązania odsetkowe pomniejszone o stan gotówki/rachunków bankowych)
kapitał obrotowy firmy,
nakłady finansowe i rzeczowe potrzebne na utrzymanie i przyszły rozwój spółki.

W zależności od wielkości spółki i skomplikowania procesów biznesowych Due Diligence może trwać od kilku dni do jednego miesiąca. Kupując firmę przejmujemy nie tylko gotówkę zgromadzoną na kontach firmy, ale także wszystkie zobowiązania oraz wydatki związane z zawartymi umowami przez firmę, z możliwymi reklamacjami jakościowymi, czy związane z należnościami wobec urzędu skarbowego.

W przeprowadzaniu Due Diligence specjalizuje się szereg firm działających w obszarze auditu finansowego oraz konsultingu i przy dużej transakcji warto powierzyć im taką ocenę. Z każdej oceny warto przeprowadzić raport/listę otrzymywanych dokumentów związanych z transakcją (zatajenie nawet jednego dokumentu przez sprzedającego może mieć dla kupującego firmę bardzo przykre konsekwencje finansowo-prawne).

Due Diligence (z ang. należyta staranność)
Due Diligence czyli ocena kondycji firmy

Systemy zarządzania jakością w firmie

Systemy zarządzania jakością pozwalają na uporządkowanie działalności firmy, dzięki opisaniu i uporządkowaniu procesów wewnętrznych.
Początki systemów zarządzania jakością (ISO 9001) miały miejsce pod koniec 70 lat XX wieku i do dnia dzisiejszego podlegają stałemu rozwojowi i doskonaleniu.

Jednym z nierozłącznych elementów systemów zarządzania jakością są audity (certyfikujący i nadzorczy), które pozwalają na sprawdzenie zgodności posiadanego przez firmę systemu zarządzania jakością z wymaganiami norm (normy ISO, TS/ISO, inne) przez niezależne jednostki (organizacje).

Koszty wdrożenia systemu zarządzania jakością składają się z kosztów samego przygotowania i wdrożenia (audit certyfikujący, przygotowanie dokumentacji systemu jakości, szkolenia pracowników) oraz z corocznych kosztów związanych z utrzymaniem systemu zarządzania jakością (audit nadzorczy, koszty pełnomocnika systemu zarządzania jakością, koszty wynikające z konieczności utrzymania systemu).

W zależności od obszaru funkcjonalnego, firma może wdrożyć system zarządzania jakością w następujących obszarach (najczęściej wdrażane systemy zarządzania):
zarządzanie firmą – ISO 9001 lub ISO/IATF 16949 (motoryzacja),
zarządzanie środowiskowe – ISO 14001,
zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy – ISO 18001,
zarządzanie energią – ISO 50001,
system bezpieczeństwa informacji – ISO 27001.

Narzędzia Lean Manufacturing

Korzyści z posiadania przez firmę systemu zarządzania jakością wiążą się z następującymi elementami:
– wprowadzenie i uporządkowanie procesów wewnętrznych firmy (element bardzo istotny w przypadku nowych firm),
– wsparcie kultury ciągłego doskonalenia w firmie,
– dostęp do najnowszych trendów w obszarze zarządzania firmą (szereg narzędzi systemowych pozwala na uzyskanie przewagi nad konkurencją),
– spełnienie wymagań potencjalnych klientów (wiele firm warunkuje nawiązanie współpracy od posiadania przez firmę udokumentowanego systemu zarządzania jakością),
– dokumentacja systemu zarządzania jakością ułatwia wprowadzenie nowych pracowników (procedury i instrukcje systemu zarządzania jakością mogą stanowić materiał szkoleniowy dla nowych pracowników),
– posiadanie systemu zarządzania jakością daje firmie dodatkowe punkty w przypadku występowania w przetargach publicznych (posiadanie systemu zarządzania jakością może być jednym z punktów podczas oceny oferty firmy),
– posiadanie certyfikatu ISO w przypadku ubiegania się o dotację unijną może przynieść firmie dodatkowe punkty przy ocenie jej wniosku,
– klienci firm posiadających systemy zarządzania jakością zdecydowanie lepiej je oceniają (szczególnie w obszarach związanych z reklamacjami i obsługą klienta).

W skali roku koszt utrzymania systemu zarządzania jakości może się kształtować na poziomie od kilku do nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych i w dużej mierze uzależniony jest od wielkości firmy.
Jedną z możliwości obniżenia kosztów utrzymania systemu zarządzania jakością jest przypisanie funkcji pełnomocnika systemu zarządzania jakością do innego stanowiska (również może nim być właściciel firmy).

Zastanawiając się nad tym czy warto wdrożyć system zarządzania jakością w firmie warto wziąć pod uwagę szereg aspektów związanych z zarówno z kosztami, jak również z korzyściami.

System zarządzania jakością w firmie
System zarządzania jakością w firmie